‘We brengen mensen en politiek bij elkaar om zo de veiligheid van burgers te verbeteren'

Human Security is een modern begrip, als het om conflictgebieden gaat. Het gaat altijd om de vraag hoe de internationale gemeenschap veiligheid kan brengen. IKV Pax Christi gaat anders te werk in conflictsituaties. ‘We werken van onderaf,'zegt Jannie Kuik van IKV Pax Christi over hun innovatieve project ‘Human Security from below.' Organisatie: IKV Pax Christi
Project: ‘Human Security from below'

Bekijk de video over dit project.

Begrip

Human Security is een modern begrip, als het om conflictgebieden gaat. Het gaat altijd om de vraag hoe de internationale gemeenschap veiligheid kan brengen. IKV Pax Christi gaat anders te werk in conflictsituaties. ‘We werken van onderaf,'zegt Jannie Kuik van IKV Pax Christi over hun innovatieve project ‘Human Security from below.'

‘In een situatie waarin mensen geen veiligheid hebben, gaan ze op zoek naar manieren om zichzelf te beschermen,' legt Kuik uit. ‘Sommigen huren bijvoorbeeld gewapende bewaking in of ze blijven bij familieleden, geloofsgenoten of stamleden omdat zij de enigen zijn die ze kunnen vertrouwen.'

Veiligheidszones

Maar er is meer. ‘Er worden veiligheidszones georganiseerd in conflictgebieden. Dat kan hele nare vormen aannemen, maar we moeten dit allereerst begrijpen vanuit veiligheidsbehoefte. En door vragen als hoe is de situatie op de grond? of hoe beschermen mensen zichzelf? te stellen, kunnen we hun werkelijkheid leren kennen. Pas daarna wordt het duidelijk hoe we de mensen kunnen helpen.'

Door zo te werk te gaan, komt IKV Pax Christi te weten waar mensen behoefte aan hebben. Maar waarom moet ‘Human Security' winnen? Kuik: ‘We plaatsen de mensen die in onveilige situaties leven centraal. We kijken hoe zij hun eigen veiligheid hebben georganiseerd. Daarna proberen we die werkelijkheid samen met hen aan de orde te stellen in de internationale politiek.'

Focus

Door te focussen op ‘Human Security from below' werd bijvoorbeeld in Irak duidelijk dat vooral academici als eersten onder de gesloten veiligheidszones lijden. Kuik: ‘Academici hebben ‘academic freedom' nodig. Zij behoren tot de eersten die niet meer kunnen functioneren als ze in de eigen groep opgesloten zitten. Ze worden vaak nog eens bedreigd. De Vrije Universiteit in Amsterdam, waar we mee samenwerken op dit terrein, is daarom nu als vervolg het project ‘Academic Freedom' gestart.'

Er is nog een reden waarom ‘Human Security from below' moet winnen, vindt Kuik. Human Security is belangrijk en nodig, maar het is niets waard als politiek en ngo's niks ervan leren. Kuik: ‘Door te focussen op de werkelijkheid op de grond in die onveilige situaties, begrijpen we meer over de fase waarin een conflict zich bevindt en leren we te zien wat nuttig en niet nuttig is om te doen in dat stadium. Hierdoor kan je veel efficiënter werken.'