´Briljant mislukken vergt openheid´

28 september 2011 - Na een introductie door Bas Ruijssenaars van het Instituut voor Briljante Mislukkingen over het leren van fouten tijdens een MFSII leeragenda-bijeenkomst wilde Healthnet-TPO een lunchlezing organiseren over dit onderwerp. PSO consultant Koen Faber gaf tijdens de lunchlezing een presentatie over het ´leren van fouten´. Lees zijn impressie.

´Ruim 20 medewerkers van Healthnet-TPO pasten nauwelijks in het zaaltje en luisterden aandachtig toe naar wat een mislukking briljant maakt. Het is briljant als je leert van een project dat ondanks goede voorbereiding toch fout loopt. Je kunt immers niet leren zonder fouten te maken'.

Hoge drempel

'Volgens sommige toehoorders is het wel erg makkelijk om het briljant te noemen als je ervan leert. Briljant vinden ze een mislukking pas als het resultaat ondanks de fout iets beter oplevert dan je had gehoopt. Denk aan het bedrijf 3M, dat een sterke lijmsoort wilde maken, die helemaal niet goed bleek te plakken en telkens loskwam: briljant, want de Post-it werd geboren. Zulke mislukkingen zijn natuurlijk leuk, maar het legt de drempel wel erg hoog  als alleen dergelijke geniale fouten naar buiten worden gebracht . De bedoeling van de Award is juist om de drempel te verlagen om fouten te delen, waar een organisatie van geleerd heeft en zo te laten zien dat fouten maken heel gewoon is en zelfs iets oplevert. Helaas staat de verantwoordingsdruk in ontwikkelingssamenwerking vaak in de weg  en neigt men alleen successen naar buiten te brengen'.

Even wennen

'Het idee is even wennen voor de Healthnet-TPO medewerkers. Makkelijker is het om met persoonlijke fouten te komen, terwijl het delen van fouten, die in een project zijn gemaakt, toch gevoeliger ligt. Ik merk wel dat mijn uitleg over persoonlijk leren  de toehoorders meer uitdaagt. Daarbij refereer ik aan het boek van Arjan van Dam ‘de kunst van het falen’, waarin hij uitlegt dat leerdoelgerichte mensen betere resultaten behalen dan prestatiegeoriënteerde mensen, omdat de motivatie om te leren helpt om fouten als noodzakelijke bijkomstigheid te zien, terwijl men bang is om te falen als de prestatie voorop staat'.

'Echter, een leercultuur in een organisatie bevorderen vergt een grotere stap. Het Instituut voor Briljante Mislukkingen biedt daarvoor de culture check aan, die benadrukt dat drie elementen in een organisatie nodig zijn om het leren van fouten mogelijk te maken: omgaan met onverwachte ontwikkelingen, ruimte voor experiment, en een openheid voor leren'.

culture check interessant

'In een gesprek bij WASTE de dag ervoor, werdmet gemak een serie fouten genoemd, omdat men als organisatie overtuigd is dat dit hoort bij hun innovatieve aanpak. Bij de lunchlezing bij Healthnet-TPO merk ik dat de medewerkers voorzichtiger zijn. Als we het verschil tussen persoonlijk- en organisatieleren bespreken komen tenslotte een aantal voorbeelden  naar boven. De interesse is gewekt, en tegelijk voelen de medewerkers dat het delen van fouten nog moeizaam gaat. Daarom wordt het idee geopperd om een volgende lunchlezing een culture check voor de eigen organisatie te doen'.

13 oktober award- uitreiking

Ben jij door dit verhaal geinspireerd geraakt om met andere organisaties te leren van elkaars 'briljante mislukkingen' en wil je meer?  Doe dan de culture check en denk vast na over een case over jouw organisatie.

Alle cases voor dit jaar zijn al binnen. En op 13 oktober wordt tijdens het uitverkochte Partos Plaza de award voor 'het beste leermoment in ontwikkelingssamenwerking' uitgereikt. PSO directrice Margo Kooijman zit in de jury samen met Alexander Kohnstamm (Partos), Frans van den Boom (NCDO), Evelijne Bruning (The Hunger Project) en Bas Ruijssenaars (Instituut voor Briljante Mislukkingen).

Meer informatie

Meer over het Instituut voor Briljante Mislukkingen
Bekijk de presentatie van Koen Faber
Lees het verslag van Vice Versa
Doe de culture check